هزاران سامانه انرژی تجدیدپذیر اروپا در معرض خطر سایبری هستند

گزارش جدید محققان هلندی نشان می‌دهد که هزاران سامانه انرژی بادی و خورشیدی در ۳۵ کشور اروپایی، از جمله مجارستان، به دلیل آسیب‌پذیری‌های سایبری در معرض دسترسی و کنترل غیرمجاز از طریق اینترنت قرار دارند.

محققان هلندی، با همکاری مرکز ملی امنیت سایبری هلند، گزارشی منتشر کرده‌اند که نشان می‌دهد ۸۵۴۷ سامانه انرژی بادی و خورشیدی در ۳۵ کشور اروپایی به شکلی نامناسب در معرض اینترنت قرار گرفته‌اند. خبرگزاری رویترز نیز گزارش داده که حدود ۱۸۱ مورد از این سامانه‌ها، رابط‌های کاربری عملیاتی را در دسترس عموم قرار داده‌اند که امکان کنترل آن‌ها، از جمله روشن یا خاموش کردن توربین‌ها، را فراهم می‌آورد. این وضعیت زنگ خطری جدی برای زیرساخت‌های حیاتی انرژی در منطقه، از جمله مجارستان، به شمار می‌رود.

این یافته‌ها بر یک چالش بزرگ در گذار به انرژی‌های پاک تأکید می‌کند: در حالی که ظرفیت تولید انرژی افزایش می‌یابد، نقاط دسترسی دیجیتال نیز به طور چشمگیری گسترش می‌یابند. این سامانه‌های به‌ظاهر فیزیکی، از مزارع بادی گرفته تا پنل‌های خورشیدی، اکنون بخشی از یک سیستم دیجیتال یکپارچه هستند که می‌توان آن‌ها را از راه دور پایش و حتی کنترل کرد. این ارتباط‌پذیری، ضمن افزایش کارایی و کاهش زمان توقف، خطرات جدیدی را نیز به همراه دارد، زیرا راحتی دسترسی و اختیارات کنترلی اغلب از یک درگاه دیجیتال مشترک عبور می‌کنند بدون آنکه جداسازی کافی بین آن‌ها وجود داشته باشد.

نویسنده مقاله بر این باور است که سؤال متداول درباره امنیت یک دستگاه کافی نیست و اپراتورها باید سه سؤال عملیاتی ساده‌تر را مطرح کنند: چه کسی می‌تواند به آن دسترسی داشته باشد؟ این دسترسی چه اختیاراتی فراهم می‌کند؟ و چه پیامدهای فیزیکی می‌تواند در پی داشته باشد؟ این رویکرد، که «آزمون دسترسی-اختیار-پیامد» نامیده می‌شود، به تفکیک خطرات مرتبط با رابط‌های کاربری مختلف (مانند داشبوردهای عمومی، پورتال‌های نگهداری و رابط‌های فرمان) کمک می‌کند. در حالی که نیروگاه‌های سنتی تجهیزات و کنترل‌های امنیتی را در یک مکان متمرکز می‌کنند، سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر دارایی‌ها را در مکان‌های پراکنده مانند پشت‌بام‌ها، مزارع و مناطق دورافتاده توزیع می‌کنند که چالش‌های امنیتی را نیز پراکنده می‌سازد. هر اینورتر، کنترل‌کننده توربین، دروازه ارتباطی، حساب کاربری فروشنده و مسیر نگهداری از راه دور می‌تواند به بخشی از محیط عملیاتی تبدیل شود.

به‌منظور مقابله با این تهدیدات، سازمان‌ها باید هر رابط عملیاتی قابل دسترس از طریق اینترنت را شناسایی کرده، دسترسی‌های عمومی غیرضروری را حذف کنند، پایش را از اختیارات فرماندهی جدا سازند، دسترسی فروشندگان را محدودتر کرده و توانایی خود را برای لغو سریع امتیازات از راه دور آزمایش کنند. مهم‌تر از همه، باید دسترسی دیجیتال را با پیامدهای فیزیکی آن مرتبط سازند. گواهینامه‌ای که تنها قادر به خواندن داده‌های عملکردی است، با گواهینامه‌ای که می‌تواند تجهیزات را متوقف کند، تفاوت اساسی دارد. معماری امنیتی باید این تفاوت را به وضوح نشان دهد. این مقاله تأکید می‌کند که گذار به انرژی‌های سبز، سیستم‌های هوشمندتری را در لبه شبکه انرژی قرار خواهد داد و این چیزی نیست که باید از آن ترسید، بلکه باید برای آن برنامه‌ریزی و طراحی ایمن انجام داد.